In gesprek met het bestuur

Vorige maand vroegen we in een nieuwsbrief: welke vraag zou u aan het bestuur van ABP willen stellen? Wat houdt u bezig op pensioengebied? Daar werd flink gehoor aan gegeven. We kregen meer dan 3.000 vragen. Daar zijn we heel blij mee! En daar gaan we ook wat mee doen. De komende tijd geven we op deze plek antwoord op de 10 meest gestelde vragen. Met stip bovenaan - we ontvingen hier meer dan 900 vragen over: indexatie.

U vroeg ons: ‘Waarom heeft de overheid zoveel te zeggen over het pensioen dat we zelf hebben gespaard?’ En: ‘Kunnen de pensioenfondsen niet gezamenlijk optreden om te zorgen voor indexatie?’ Maar ook: ‘Waarom kunnen sommige fondsen wel indexeren?’ En minstens zo belangrijk: ‘Kunt u dit in heldere taal uitleggen?’ 

Antwoord door Corien Wortmann-Kool, bestuursvoorzitter ABP

‘Waarom heeft de overheid zoveel te zeggen over het pensioen dat we zelf hebben gespaard?’

‘Voordat ik deze vraag beantwoord, wil ik eerst benadrukken dat wij, bij ABP, het echt erg vervelend vinden dat we de pensioenen al jaren niet meer kunnen indexeren. Voor een groot deel heeft dat te maken met het huidige pensioenstelsel. Dat gaat uit van zekerheid, van een belofte voor de toekomst. Juist vanwege die zekerheid moeten wij ons aan strenge regels houden, voordat we mogen indexeren. Die regels worden door de overheid bepaald en zijn opgesteld zodat pensioenfondsen tegemoet kunnen komen aan de toezeggingen die ze aan hun deelnemers doen. Ze zorgen voor financiële buffers, waarmee we een bepaalde zekerheid kunnen bieden. Nu, maar ook in de toekomst. Maar het zijn ook deze regels die eraan bijdragen dat we al jaren niet kunnen verhogen. Er is dus sprake van schijnzekerheid.’

‘Waarom kunnen sommige andere fondsen wel indexeren?’

‘De pensioenen kunnen alleen worden verhoogd als het pensioenfonds daar genoeg geld voor heeft en als dit volgens de regels binnen het huidige pensioenstelsel mag. Of een pensioenfonds kan indexeren is dus ook afhankelijk van de financiële positie van het fonds. En die positie kan per fonds verschillen door het financieel beleid dat zij voeren. Sommige fondsen –  vaak ondernemingspensioenfondsen – hebben bijvoorbeeld afgesproken dat de werkgever bijstort als de financiële positie verslechtert. De financiële positie van ABP op dit moment staat het helaas niet toe om te indexeren. De grotere bedrijfstakpensioenfondsen, zoals ABP, kunnen hun financieel beleid soms minder gemakkelijk aanpassen dan kleinere pensioenfondsen.’

‘Kunnen de pensioenfondsen niet gezamenlijk optreden om te zorgen voor indexatie?’

‘Ja, en dat proberen we ook. Samen met andere pensioenfondsen pleiten wij voor vernieuwing van het huidige contract. ABP voert samen met andere grote fondsen en de Pensioenfederatie een gezamenlijke lobby. Hierbij benadrukken we dat het heeft geen zin heeft om één enkel element – zoals het indexatiebeleid of bijvoorbeeld de rekenrente – uit het huidige pensioencontract te lichten. Want er zijn meerdere ontwikkelingen die aanleiding geven voor een wijziging van het gehele stelsel, zoals ontwikkelingen op de financiële markten, demografische ontwikkelingen en trends op de arbeidsmarkt . Het moet dus echt gaan om een nieuw pensioencontract met daarbij passende regels.’

‘Wat zou ABP zelf willen?’

‘Wat ons betreft moeten we naar een pensioencontract waarin we niet zozeer een belofte doen, maar waarin we een pensioenverwachting geven. Hiermee bedoel ik dat we aan de mensen laten zien wat er in de pot zit en wat hen dat, tegen de tijd dat ze met pensioen gaan, gaat opleveren. Om dit te kunnen doen, hebben we minder strenge regels nodig. Moeten pensioenen kunnen meebewegen met de economie. Gaat het goed met onze economie? Dan kunnen de pensioenen omhoog. Zitten we in een minder gunstig economisch klimaat? Dan moeten we de pensioen ook kunnen verlagen. Nu zitten we vast aan het huidige contract met strenge regels. En hebben we geen andere keuze dan onze mensen te vertellen dat een verhoging van het pensioen de komende jaren nog ver weg is. Ik begrijp de teleurstelling, want wij hadden het dus ook liever anders gezien. We vinden het in ieder geval broodnodig dat er in 2019 knopen worden doorgehakt over een nieuw pensioenstelsel. Een stelsel waarin mensen kunnen bouwen op een goed pensioen.’